Dünya, otomotivi kurtarma peşinde
Levent Köprülü
Sadece ABD değil, dünyanın pek çok ülkesi otomotiv sektörünü kurtarabilmek amacıyla çalışmalar başlatırken, bu çalışmaların sonucunda şekillenen planlar art arda açıklanıyor
Dünya ekonomi gündeminin son
haftalarda en çok tartışılan konulardan biri, Amerika’da üç otomotiv
devinin kurtarılmasına ilişkin çalışmalar oldu. Her ne kadar kurtarma
planı askıya alınmış gibi görünse de, ABD Başkanı Bush’un “Batmalarına
izin vermeyeceğiz” sözleri, umudu canlı tutmaya devam ediyor.
Tüm gözler ABD’deki yardım planlarına çevrilmiş olsa da, aslında
dünyanın pek çok ülkesinde otomotiv sektörünü kurtarma konusunda
adımlar atıldı bile. Hatta bu yardımlardan, ABD’de umutsuz bekleyiş
içinde olan General Motors ve daha iyi konumda bulunan Ford’un kolları
da yararlandı. Nitekim İsveç hükümetinin açıkladığı 3.4 milyar dolarlık
yardım paketi, GM bünyesindeki Saab ve Ford bünyesindeki Volvo’yu
kapsayacak.
Çin bile adım attı
Sektörün sağladığı iş imkanları ve katma değeri düşünen pek çok hükümet, destek çalışmalarının düğmesine basmış durumda.
Fransa, otomobil alımlarında düşük karbondioksit salınımına sahip
araçlar için 1.000 euro destek verirken, PSA Peugeot Citroen ve Renault
ile görüşmelerini sürdürüyor. Cumhurbaşkanı Nicolas Sarkozy, otomotiv
ana ve yan sanayicilerine destek için ellerinden geleni yapacaklarını
belirtirken firmalardan Fransa dışında yeni yatırım yapmamalarını
istiyor. Satışların yüzde 50 düştüğü İspanya’daysa hükümet, sektöre
yönelik 800 milyon euro tutarında yardım paketi hazırlıyor. Almanya’da
da sektöre destek için eyaletler bazında destek paketleri hazırlanıyor.
Araç satışlarının geçen ay yüzde 16 düşüş yaşadığı Çin’de de benzer bir
durum söz konusu. Pek çok firmanın üretimini düşürmesi üzerine harekete
geçen Çin Endüstri Bakanlığı, vergi indirimi, düşük faizli krediler ve
yaşlı araçların trafikten kaldırılması gibi planlar üzerinde
çalıştıklarını bildirdi.
Kriz sonrası ‘yaşam’ senaryoları
Ekonomik durgunluğun yeni yıla da taşınması ve otomotiv şirketlerini
olumsuz etkilemesi, bu dönemin sonunda hangi marka ve firmaların
hayatta kalacağına ilişkin tartışmaları da beraberinde getirdi.
ABD’de yardım planına onay verilse bile, bazı Amerikan markaları tarihe
karışacak. General Motors’un, Pontiac ve Saturn markaları konusunda
ciddi çalışmalar yürüttüğü biliniyor.
Fiat Grubu CEO’su Sergio Marchionne de geçen hafta bu dönem sonunda
hayatta kalacak şirket sayısının iki elin parmaklarını geçmeyeceğini
söyledi. Marchionne’ye göre, global bir üreticinin yaşayabilmesi için
yılda 5.5 milyonun üzerinde toplam üretim yapması gerekiyor. Pek çok
üreticinin bağımsız olarak bu miktarı yakalaması hayli zor. Yani
ittifaklar çoğalacak.
Nitekim Fiat ile PSA Grubu’nun işbirliği için geçen hafta görüşmeler
yapıldığı haberleri yayıldı. Bunun bir ittifak mı, işbirliği mi olacağı
kesinleşmiş değil. Uzman çevreler, ticari araç konusunda ortaklıkları
bulunan iki grubun, bunu geliştirmesinin de söz konusu olabileceğini
belirtirken, iki şirketin toplam üretim rakamlarının bu ittifakı
dünyanın dördüncü büyük üreticisi durumuna sokabileceğini söylüyorlar.
Herkes kendi çözümünü yaratıyor
Türkiye’de olduğu gibi dünya çapındaki yan sanayi firmaları da, ana
üreticilerin sıkıntılarını bire bir yaşıyor. Düşen satışlar ve üretim
nedeniyle zor günler yaşayan yan sanayicileri, elbette onlarla iş yapan
ve yapmak isteyen ana üreticiler korumaya çalışıyor.
Nitekim yan sanayi firmalarıyla birlikte krizi hasarsız atlatmaya özen
gösteren büyük üreticiler, bu amaçla çeşitli yöntemlere başvuruyorlar.
İşte örnekleri:
Güçlü tedarikçilerini zayıf olanları satın alma konusunda cesaretlendirmeye çalışıyor
Ödemeleri hızlandırıyor
Aldığı parçaların fiyatlarına geçici zamlar yapıyor
FORD
Ödemeleri hızlandırıyor.
Kredi açıyor
DAIMLER
Bazı parçalara geçici olarak kendisi zam veriyor
Çalıştığı firmalara maliyet azaltma ve verimlilik konusunda öneriler yapıyor
PORSCHE
Üretim için gerekli makine alımında destek oluyor
PSA
Ödemeleri hızlandırıyor
Bazı parçalarda peşin ödeme yapıyor
Bu şirketler için hammadde alımı yapıyor
Kredi bulmalarını sağlıyor
İttifak ve işbirliği yapmaları konusunda tavsiyeler veriyor
RENAULT
Ödemeleri hızlandırıyor
VOLKSWAGEN
Satın alma birimi içinde tedarikçilerinin batmasını önlemek amacıyla özel bir takım kurdu milliyet
